Dicle Üniversitesi – Tezli Yüksek Lisans Tez Süreci, Savunma ve Diploma Koşulları Nasıl Düzenlenir?

Nominal Analiz
24 Eki 2025
3 dakikada okunur

Soru

Dicle Üniversitesi tezli yüksek lisans programında tez süreci nasıl işler, tez savunması nasıl yapılır ve diploma hangi koşullarda verilir?

Dicle Üniversitesi – Tezli Yüksek Lisans Tez Süreci, Savunma ve Diploma Koşulları Nasıl Düzenlenir?

Cevap

1) Tez Sürecine Geçiş (Madde 42)

◉ Öğrencinin tez aşamasına geçebilmesi için;

Tüm derslerini,
Seminer dersini,
Kredi ve AKTS yükümlülüklerini,
Yönetmelikte belirtilen diğer akademik sorumlulukları ve varsa tamamlayıcı faaliyetleri başarıyla tamamlaması gerekir.

◉ Öğrenci, mezun olana kadar her yarıyıl tez çalışmasına kayıt yaptırmak zorundadır.

◉ Tez süreci, tez konusu ve başlığının enstitü yönetim kurulunca onaylandığı tarihte başlar ve iki yarıyıldan az olamaz.

2) Tezin Sonuçlanması ve Savunma Ön Koşulları (Madde 43/1-2)

◉ Tezini tamamlayan öğrenci, çalışmasını danışmanına teslim eder.

◉ Danışman, tezin Senato’nun yazım kurallarına uygunluğunu onaylayarak anabilim dalı başkanlığına iletir.

◉ Öğrenci, tezin enstitü tarafından belirlenen sayıda nüshasını teslim eder.

Savunma ön koşulu olarak;

öğrencinin aşağıdaki akademik etkinliklerden en az birini belgeleyerek tamamlaması zorunludur:

Alanla ilgili ulusal veya uluslararası bir konferans, kongre ya da sempozyumda poster ya da sözlü bildiri sunmak,
Hakemli bir dergide yayımlanmış veya kabul edilmiş bilimsel makale sahibi olmak,
Patent veya faydalı model hazırlamış olmak.

◉ Bu koşullar, enstitü yönetim kurulu kararıyla güncellenebilir veya kaldırılabilir.

Benzerlik (İntihal) Kontrolü:

Tez, danışman ve öğrenci tarafından üniversitenin belirlediği yazılım programı ile taranır.
Son benzerlik raporu, enstitü tarafından alınarak danışmana ve jüriye gönderilir.
Gerçek benzerlik tespitinde tez, gerekçesiyle Enstitü Yönetim Kuruluna sunulur.
Kabul edilebilir benzerlik oranı, enstitü yönetim kurulu tarafından belirlenir ve güncellenebilir.

3) Tez Jürisi ve Savunma Sınavı (Madde 43/3–7)

Jüri Oluşumu:

Tez jürisi, tez danışmanı ve anabilim/anasanat dalı başkanlığının önerisi üzerine enstitü yönetim kurulu onayıyla atanır.
Jüri; biri öğrencinin danışmanı, en az biri üniversite dışından olmak üzere 3 veya 5 öğretim üyesinden oluşur.
3 kişilik jürilerde ikinci danışman üye olamaz.
Ayrıca iki yedek üye belirlenir (en az biri üniversite dışından).

Sınavın Yürütülmesi:

Jüri üyeleri mazeretli ise en az 5 gün önce enstitüye bilgi verir; gerekirse yedek üye çağrılır.
Öğrenci, jüri bilgisi kendisine tebliğ edildikten sonra 3 iş günü içinde tezini tüm jüri üyelerine ulaştırır.
Jüri, tezin tesliminden itibaren 10–30 gün arasında toplanır.
Sınav 45–90 dakika sürer ve sözlü savunma + soru-cevap bölümlerinden oluşur.
Savunma, öğretim elemanları, lisansüstü öğrenciler ve alan uzmanlarına açık ortamda yapılır.

Değerlendirme:

Sınav sonrası jüri, kapalı oturumda salt çoğunlukla karar verir:
- Kabul,
- Ret,
- Düzeltme.
Karar, sınavdan sonraki 3 iş günü içinde enstitüye gönderilir ve enstitü yönetim kurulu onayıyla kesinleşir.

Karar Sonuçları:

a) Ret: Öğrencinin üniversiteyle ilişiği kesilir. Aynı alanda tezsiz program varsa, gerekli kredi ve proje koşullarını tamamladıysa tezsiz yüksek lisans diploması verilebilir.

b) Düzeltme: Öğrenci en geç 3 ay içinde tezini düzelterek aynı jüri önünde yeniden savunur. Bu savunmada da başarısız olursa,

bendi hükümleri uygulanır.

c) Kabul: Öğrenci, kabul edilmiş tezini ve belgelerini 30 gün içinde teslim ederse, enstitü yönetim kurulu kararıyla mezun edilir.

4) Anasanat Dallarında Uygulamalı Sınav (Madde 43/8–9)

◉ Tezi kabul edilen öğrenciler, ayrıca uygulamalı bir sınava girer.

◉ Sınav, tezin kabulünden itibaren 5 iş günü içinde yapılır ve öğretim elemanları ile lisansüstü öğrencilere açıktır.

◉ Jüri, kapalı oturumda başarılı veya başarısız kararı verir.

◉ Başarısız olan öğrenci, 2 ay içinde yeniden sınava girebilir.

◉ Girmeyen öğrenciler başarısız sayılır.

◉ Uygulama alanları, anasanat dalı başkanlığı önerisi ve enstitü yönetim kurulu onayı ile belirlenir ve enstitü web sitesinde duyurulur.

5) Diploma (Madde 44)

◉ Tüm yükümlülükleri tamamlayan öğrencilere, YÖK onaylı program adıyla “Tezli Yüksek Lisans Diploması” verilir.

◉ Tez teslim süresi, en fazla bir ay uzatılabilir.

◉ Mezuniyet koşullarını tamamlamayan öğrenciler, bu koşulları yerine getirene kadar diploma alamaz ve öğrencilik haklarından yararlanamaz.

◉ Azami süresini dolduran öğrencilerin ilişiği kesilir.

◉ Mezuniyet tarihi, jüri tarafından imzalanmış tezin enstitüye teslim edildiği tarihtir.

◉ Enstitü, kabul edilen tezin bir nüshasını üç ay içinde elektronik ortamda YÖK Başkanlığı’na gönderir.

Uyarı

Dicle Üniversitesi tez süreci, tez savunması ve diploma hükümleri; YÖK kararları, Senato düzenlemeleri ve üniversite iç yönergeleriyle güncellenebilir. Öğrencilerin tez savunma, jüri ve mezuniyet süreçleri için güncel enstitü duyurularını takip etmeleri önemlidir.